Η. Ἡ ἐπιστολή τῆς ἐν Καρθαγένῃ συνόδου πρός τόν Πάπαν Κελεστῖνον

Η. Ἡ ἐπιστολή τῆς ἐν Καρθαγένῃ συνόδου πρός τόν Πάπαν Κελεστῖνον

Ἡ ἐν Καρθαγένῃ σύνοδος συνεκροτήθη τήν 1ην Μαΐου τοῦ ἔτους 418 ἐξ ἀφορμῆς τῆς ἐπεμβάσεως τοῦ Πάπα Ρώμης Ζωσίμου εἰς τήν διοίκησιν τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἀφρικῆς διά τῆς ὑπ’ αὐτοῦ ἀποδοχῆς τῆς πρός αὐτόν προσφυγῆς – ἐκκλήσεως τοῦ πρεσβυτέρου Ἀφρικῆς Ἀπιαρίου καί τῆς εἰς Ρώμην κλητεύσεως, κατόπιν τῆς προσφυγῆς ταύτης, τοῦ καθαιρέσαντος τόν Ἀπιάριον ἐπισκόπου Σίκκης (Ἀφρικῆς) Ὀρβανοῦ.

Πρός τήν σύνοδον ταύτην ἐκδώσασαν Κανόνα, δι’ οὗ ἀπεκόπτετο τῆς Ἐκκλησιαστικῆς κοινωνίας πᾶς Ἀφρικανός ποιούμενος ἔκκλησιν εἰς δικαστήριον πέραν τῆς θαλάσσης, δηλαδή εἰς Ρώμην, ὁ Πάπας Ζώσιμος ἔπεμψε λεγάτους τόν ἐπίσκοπον Φωστῖνον καί τούς πρεσβυτέρους Φίλιππον καί Ἔσελον μετ’ ἐγγράφων ὁδηγιῶν – κομμιντορίου, ἐν ᾧ ἐπικα- λούμενος τόν προμνησθέντα Ε΄ Κανόνα τῆς συνόδου τῆς Σαρδικῆς, ὡς κανόνα δῆθεν τῆς Α΄ Οἰκουμενικῆς συνόδου, ὑπεστήριζεν, ὅτι εἶχε τό δικαίωμα τῆς τοιαύτης ἐπεμβάσεως.

Τό κομμιντόριον τοῦτο ἀνεγνώσθη πρός τήν σύνοδον, ἅμα τῇ ἀνα- γνώσει του ὅμως ὑπεβλήθη ὑπό τοῦ Ἀλυπίου, ἐπισκόπου Θεαγαστέων, τοποτηρητοῦ τῆς Νουμιδικῆς ἐπαρχίας, ἡ ἔνστασις ὅτι ὁ ἐν αὐτῷ Κανών δέν ἦτο Κανών τῆς Α΄ Οἰκουμενικῆς συνόδου111 .

Κατόπιν τούτου, καί πρός διαπίστωσιν τῆς ἀληθείας, ἡ σύνοδος ἐζήτησεν ἐπίσημα ἀντίγραφα τῶν Κανόνων τῆς Α΄ Οἰκουμενικῆς συνόδου παρά τῶν Πατριαρχῶν Κων/πόλεως, Ἀλεξανδρείας καί Ἀντιοχείας, ἀνήγγειλε δέ τοῦτο καί εἰς τόν Πάπαν Βονιφάτιον, διάδοχον τοῦ Ζωσίμου, δι’ ἐπιστολῆς τονίζουσα ὅτι «…πλείστοις ἐντυχόντες βιβλίοις οὐδαμοῦ ἀνέγνωμεν εἰς τήν ἐν Νικαίᾳ σύνοδον… ἕν τρόπον ἐν τῷ προλεχθέντι κομμιντορίῳ αὐτόθεν ἀπεστάλησαν… δι’ ὅ καί τῶν Ἀνατολικῶν Ἐκκλησιῶν, ἔνθα λέγονται τά αὐτά ψηφίσματα δύνασθαι τά αὐθεντικά ἡμῖν προσενεχθῆναι, ταῦτα μᾶλλον ποθοῦμεν…»112. Ὅταν τά αἰτηθέντα ἐπίσημα ἀντίγραφα ἐλήφθησαν, ἀποσταλέντα ὑπό τῶν Πατριαρχῶν Κων/ πόλεως Ἀττικοῦ καί Ἀλεξανδρείας Κυρίλλου, ἀπεδείχθη δι’ ἀντιπα- ραβολῆς ὅτι ὁ ἐν τῷ κομμιντορίῳ κανών δέν ἦτο κανών τῆς Α΄ Οἰκουμενικῆς συνόδου.

Μετά ἕν περίπου ἔτος ὁ Πάπας Κελεστῖνος, διάδοχος τοῦ Βονιφατίου, ἐπεχείρησε νά ἀσκήσῃ πρός τήν ἰδίαν σύνοδον τό αὐτό δικαίωμα ἐπεμβάσεως καί «ἐκκλήτου» καί ἀπέστειλε πάλιν πρός αὐτήν τόν αὐτόν πρεσβύτερον Ἀπιάριον ἀξιώσας τήν βιαίαν ἐπιβολήν του. Ἡ σύνοδος ὅμως προεδρευομένη ὑπό τοῦ ἐπισκόπου Καρχηδόνος Αὐρηλίου ἀπέστειλε πρός αὐτόν τήν ἱστορικήν ἐπιστολήν της, δι’ ἧς ὄχι μόνον κατηγγέλλετο ἐπισήμως τό πλαστόν τοῦ ἐν τῷ κομμιντορίῳ Κανόνος, ἀλλά κατεφέρετο καί καίριον πλῆγμα κατά τε τοῦ παπικοῦ «πρωτείου» καί τοῦ «ἐκκλήτου», ἐφ’ ὅσον, ὡς ἀπεδείχθη, δέν ἐστηρίζοντο ταῦτα οὐδαμοῦ113. Ἡ ἐπιστολή, μετά τήν περί τῆς ὑποθέσεως τοῦ Ἀπιαρίου ἔκθεσιν, ἔχει ὡς ἑξῆς: «…Ἐν προσφάτῳ τοίνυν, τοῦ καθήκοντος τῆς ὀφειλομένης προσκυνήσεως ἐκπληρουμένου, ἱκετεύομεν, ἵνα τοῦ λοιποῦ πρός τάς ἡμετέρας ἀκοάς τούς ἐντεῦθεν παραγινομένους εὐχερῶς μή προσδέχησθε, μηδέ τούς παρ’ ἡμῶν ἀποκοινωνήτους εἰς κοινωνίαν τοῦ λοιποῦ θελήσητε δέξασθαι. ‘Επειδή τοῦτο καί τῆς ἐν Νικαίᾳ συνόδου ὁρισθέν εὐχερῶς εὕροι ἡ σή σεβασμιότης· εἰ γάρ καί περί κατωτέρων κληρικῶν καί περί λαϊκῶν φαίνεται ἐκεῖ παραφυλάττεσθαι, πόσῳ μᾶλλον τοῦτο περί ἐπισκόπων βούλεται παραφυλαχθῆναι; Μή οὖν ἐν τῇ ἰδίᾳ ἐπαρχίᾳ ἀπό τῆς κοινωνίας ἀναρτηθέντες παρά τῆς σῆς ἁγιωσύνης, σπουδαίως καί καθώς μή χρή, φανῶσιν ἀποκαθιστάμενοι τῇ κοινωνίᾳ. Καί τῶν πρεσβυτέρων δέ ὁμοίως καί τῶν ἑπομένων κληρικῶν τάς ἀναιδεῖς ἀποφυγάς, ὡς ἔστι σου ἄξιον, ἀποδιώξει ἡ ἁγιωσύνη ἡ σή· ἐπειδή καί οὐ διά τινός ὅρου τῶν Πατέρων τοῦτο ἀπηγόρευται τῇ ἐν Ἀφρικῇ Ἐκκλησίᾳ, καί τά ψηφίσματα τῆς ἐν Νικαίᾳ συνόδου εἴτε κληρικούς τοῦ κατωτέρου βαθμοῦ εἴτε αὐτούς τούς ἐπισκόπους τοῖς ἰδίοις μητροπολίταις φανερώτατα κατέπεμψαν. Συνεπῶς γάρ καί δικαίως συνεῖδεν, ἅτινα δήποτε πράγματα ἀναφυῶσι, ταῦτα ἐν τοῖς ἰδίοις ὀφείλειν περατοῦσθαι τόποις· οὔτε γάρ μιᾷ καί ἑκάστῃ προνοίᾳ ἐλογίσαντο ἐλλείπειν τήν χάριν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, δι’ ἧς ἡ δικαιοσύνη ἀπό τῶν τοῦ Χριστοῦ ἱερέων καί ὁρᾶται φρονίμως καί κατέχεται σταθερῶς, μάλιστα ὅτι καί ἑνί ἑκάστῳ συγκεχώρηται, ἐάν περί τῆς δίκης τῶν διαγνωστῶν προΐσταται αὐτῷ πρός τάς συνόδους τῆς ἰδίας ἐπαρχίας, ἤ ἔτι μήν εἰς Οἰκουμενικάς συνόδους ἐκκαλέσασθαι. εἰ μή ἄρα τίς ἐστιν ὅστις πιστεύσει, ἑνί ᾧ τινι δήποτε δύνασθαι τόν Θεόν ἡμῶν τῆς κρίσεως ἐμπνεῦσαι τήν δικαιοσύνην, τοῖς δέ ἀναριθμήτοις εἰς σύνοδον συναθροισμένοις ἱερεῦσιν ἀρνεῖσθαι. Πῶς δέ αὐτή ἡ πειραματική κρίσις βεβαία ἔσται, πρός ἥν τῶν μαρτύρων τά ἀναγκαῖα πρόσωπα ἤ διά τήν τῆς φύσεως, ἤ διά τήν τοῦ γήρως ἀσθένειαν, ἤ πολλοῖς ἄλλοις ἐμποδισμοῖς ἐνεχθῆναι οὐ δύναται; Περί γάρ τοῦ τινος ὡσανεί ἐκ τοῦ πλευροῦ τῆς σῆς ἁγιωσύνης πέμπεσθαι οὐδεμιᾷ τῶν πατέρων συνόδῳ ὁρισθέν εὑρίσκομεν, ἐπειδή ὅπερ πάλαι διά τοῦ αὐτοῦ συνεπισκόπου ἡμῶν Φαιστίνου, ὡσανεί ἐκ μέρους τῆς ἐν Νικαίᾳ συνόδου αὐτόθεν ἀπέσταλτο, ἐν τοῖς ἀληθεστέροις ἀπογραφαῖς τῆς ἐν Νικαίᾳ, ἅς περ ἐδεξάμεθα ἀπό τοῦ ἁγιωτάτου Κυρίλλου, τοῦ τῆς Ἀλεξανδρέων Ἐκκλησίας συνεπισκόπου ἡμῶν, καί παρά τοῦ προσκυνητοῦ Ἀττικοῦ, τοῦ ἐν Κων/πόλει ἐπισκόπου, πεμφθείσας ἐκ τῶν αὐθεντικῶν, αἵτινες ἔτι μήν πρό τούτου διά Ἰννοκεντίου τοῦ πρεσβυτέρου, καί Μαρκέλλου τοῦ ὑποδιακόνου, δι’ ὧν πρός ἡμᾶς παρ’ ἐκείνων ἀπεστάλησαν τῷ τῆς προσκυνητῆς μνήμης Βονιφατίῳ τῷ ἐπισκόπῳ τῷ προεγνωσμένῳ ὑμᾶς παρ’ ἡμῶν ἐξεπέμφθησαν, τοιοῦτόν τι οὐκ ἠδυνήθημεν εὑρεῖν. Ἐκβιαστάς τοίνυν κληρικούς ἡμῶν τινων αἰτούντων μή θέλετε ἀποστέλλειν, μήτε παραχωρεῖν, ἵνα μή τόν καπνώδη τοῦ κόσμου τύφον δόξωμεν εἰσάγειν τῇ Ἐκκλησίᾳ… ὅτι τοῦτο τῇ δοκιμῇ καί ρυθμίσει τῆς σῆς ἁγιωσύνης ἐν τῷ σῴζεσθαι τήν ἀδελφικήν ἀγάπην περαιτέρω ἡ Ἀφρική οὐδαμῶς ὑπομείνῃ»114 .

Leave a reply

Your email address will not be published.